Šta očekivati od kineskog BYD-a ove godine

BYD, vodeći proizvođač električnih vozila koji želi da postane i najveći proizvođač automobila u svijetu, posljednjih meseci privlači veliku pažnju u Evropi. Kompanija uvodi svoj sistem takozvanog petominutnog ultrabrzog punjenja i priprema se da objavi početak proizvodnje u svojoj prvoj fabrici u Mađarskoj.

BYD je u širenje na evropsko tržište ušao nešto kasnije od drugih kineskih proizvođača, ali je na putu da prestigne kompaniju MG, u vlasništvu SAIC-a, i postane najprodavaniji kineski automobilski brend u Evropi.

U međuvremenu, BYD premium podružnica Denza započinje prodor u samo srce teritorije kojom tradicionalno dominiraju BMW, Mercedes-Benz, Audi i Porše (Porsche). Denza je otvorila svoj prvi prodajni salon u Njemačkoj. U salonu u Hamburgu prodavaće se modeli poput Denza Z9 GT, čija cijena iznosi 117.500 eura (oko 136.000 dolara sa uračunatim porezom).

Novinar Vilijam Boston (William Boston) iz portala Automotive News Europe pohvalio je luksuz, kvalitet izrade i napredne tehnološke karakteristike ovog automobila. Ipak, primijetio je i da se vozilo „blago ljuljalo“ pri brzinama koje se približavaju 200 kilometara na sat. Na pojedinim dionicama njemačkih autoputeva i dalje ne postoji ograničenje brzine, iako većina evropskih zemalja primjenjuje opšte ograničenje od 130 kilometara na sat.

BYD sustiže MG

Prema podacima Evropskog udruženja proizvođača automobila (ACEA), u prva četiri mjeseca 2026. godine BYD je u Evropi prodao 101.221 vozilo proizvedeno u Kini. Lider među kineskim markama bio je MG sa 110.327 prodatih automobila.

Međutim, dinamika rasta jasno ide u korist BYD-a. Njegova prodaja porasla je čak 143,9 odsto u odnosu na isti period prošle godine. MG je zabilježio rast od svega 10,3 odsto. To ukazuje da bi BYD uskoro mogao da preuzme vodeću poziciju među kineskim proizvođačima u Evropi.

Džili (Geely) je ukupno prodao najviše limuzina i SUV modela, 138.429 vozila, ali taj rezultat uključuje i automobile proizvedene u Evropi preko lokalnih brendova poput Volvoa i Lotusa.

Da li će BYD postati član ACEA?

ACEA okuplja sve proizvođače putničkih automobila i SUV vozila koji posluju u Evropi. U potezu koji je, prema navodima medija, izazvao pod,ele među postojećim članicama, BYD je podnio zahtjev da postane prvi kineski proizvođač automobila koji će se pridružiti ovom udruženju.

ACEA predstavlja automobilsku industriju u pregovorima sa Evropskom unijom o pitanjima kao što su carine, standardi emisije štetnih gasova i elektrifikacija saobraćaja.

Za sada nije poznato da li će zahtjev BYD-a biti prihvaćen.

Mreža ultrabrzih punjača po uzoru na Teslu

BYD je najavio da će uložiti oko dvije milijarde eura u izgradnju mreže stanica za petominutno „fleš“ punjenje širom Evrope. Mnogi to porede sa Teslinom mrežom Superčardžer (Supercharger) punjača, koja je godinama predstavljala jednu od glavnih konkurentskih prednosti američkog proizvođača.

Kompanija planira da do kraja ove godine instalira 20.000 ovakvih punjača u Kini i još 3.000 u Evropi do 2027.

Prema pisanju Fajnenšel Tajmsa (Financial Times), model Denza Z9 GT može da dopuni bateriju do 70 odsto kapaciteta za svega pet minuta. Za gotovo potpuno punjenje potrebno je oko 12 minuta.

BYD je najavio da ovu tehnologiju namjerava da primijeni na svim svojim modelima namijenjenim masovnom tržištu.

Ambicija da postane najveći proizvođač automobila u svijetu

Početkom prošlog mjeseca predsednik kompanije BYD Vang Čuanfu (Wang Chuanfu) izjavio je u intervjuu za Rojters (Reuters) da i dalje očekuje da će kompanija u narednih pet godina postati najveći proizvođač automobila u svijetu.

Tu izjavu dao je nakon naglog pada vrijednosti akcija BYD-a, koje su na berzi u Hong Kongu izgubile oko 45 odsto vrijednosti tokom prethodnih godinu dana.

BYD je prošle godine zauzeo šesto mjesto na svjetskoj listi proizvođača sa 4,6 miliona prodatih vozila, dok je Toyota tokom 2025. prodala više od 10 miliona automobila i zadržala prvo mjesto.

Profit prepolovljen zbog žestoke konkurencije u Kini

Kineski proizvođači automobila suočavaju se sa sve oštrijom konkurencijom na domaćem tržištu, zbog čega izvoz vide kao ključ za očuvanje profitabilnosti.

Finansijski rezultati BYD-a za prvi kvartal pokazali su da je profit kompanije pao više od 50 odsto.

Istovremeno, automobili se na evropskim tržištima često prodaju po cijenama koje su i do 100 odsto više nego u Kini.

Analitičari procjenjuju da proizvođači električnih vozila van Kine mogu da ostvare neto zaradu do 3.500 dolara po automobilu. To je čak četiri puta više nego na kineskom tržištu.

Fokus na premium modele i širenje u inostranstvu

U nedavnom izveštaju kompanije BMI, koja posluje u okviru Fitch Solutions, navodi se da je pritisak na profitne marže BYD-a dodatno pojačan.

„BYD se fokusira na širenje poslovanja u inostranstvu, pažljivo pozicioniranje premium verzija svojih modela namijenjenih masovnom tržištu i široku ponudu vozila kako bi očuvao cijene i profitabilnost. Istovremeno koristeći svoje prednosti u proizvodnji baterija, inteligentnim sistemima za vožnju i vertikalnoj integraciji proizvodnje“, navodi se u izvještaju.

BMI ocjenjuje da bi druga generacija Blejd baterije i ubrzano širenje mreže brzih punjača mogli dodatno da povećaju konkurentnost BYD-a kako u Kini, tako i na međunarodnim tržištima, gdje su jednostavno punjenje i pristupačnost i dalje među ključnim faktorima za šire prihvatanje električnih automobila.

Carine Evropske unije podstiču otvaranje fabrika

Evropska unija uvela je dodatne carine na kineska električna vozila zbog, kako navodi Brisel, državnih subvencija koje narušavaju tržišnu konkurenciju.

Ukupna uvozna dažbina sada može da dostigne čak 45,3 odsto, uključujući i standardnu carinu od 10 odsto na uvoz automobila.

To je podstaklo kineske proizvođače da ubrzano pokrenu lokalnu proizvodnju u Evropi.

MG je najavio izgradnju fabrike u Galiciji u Španiji.

Kompanija Čeri (Cherry) planira da preuzme višak proizvodnih kapaciteta u Nissanovoj fabrici u Sanderlendu u Velikoj Britaniji.

Stellantis će proizvoditi automobile marke Lipmotors (Leapmotors) u svojim fabrikama u Španiji.

Istovremeno, BYD završava izgradnju fabrike u Mađarskoj.

Fabrika u Mađarskoj kasni oko godinu

Procjenjuje se da izgradnja fabrike BYD u Mađarskoj kasni približno godinu dana u odnosu na prvobitni plan.

Fabrika će imati godišnji proizvodni kapacitet od 300.000 vozila. Očekuje se da će proizvodnja početi kasnije ove godine modelom Dolfin Surf (Dolphin Surf), koji predstavlja ulazni model u ponudi kompanije.

Analitičari smatraju da je kašnjenje povezano sa neizvjesnošću oko predloga Evropske unije koji se odnosi na obavezni udio lokalno proizvedenih komponenti u automobilima proizvedenim u Evropi.

UBS: BYD napreduje čak i u Njemačkoj

Investiciona banka UBS procjenjuje da je BYD zahvaljujući snažnoj potražnji za električnim vozilima povećao svoj tržišni udio u Evropi na oko devet odsto.

„BYD ostvaruje napredak čak i na tržištima koja su do sada bila posebno slaba za kineske proizvođače, poput Njemačke. Kako domaća tražnja u Kini i dalje ostaje pod pritiskom, očekujemo da će kineski proizvođači nastaviti da intenziviraju izvoz i lokalizaciju proizvodnje na stranim tržištima, pri čemu Evropa ostaje najveće dostupno tržište“, navodi UBS u svojoj analizi.

Neil Winton, saradnik Forbesa

BYD Local Plant, Flash-Charging, Denza To Boost Europe Prospects