O’Liri: Avio-karte u Evropi mogle bi da poskupe do 20 odsto

Izvršni direktor Rajanera (Ryanair) Majkl O’Liri (Michael O’Leary) predviđa rekordan rast cijena avio-karata u Evropi naredne godine, dok se avio-kompanije suočavaju sa sve većim troškovima goriva zbog sukoba na Bliskom istoku.

Mnoge avio-kompanije nijesu se zaštitile od rasta cijena avionskog goriva ugovorima o unaprijed utvrđenim cijenama, rekao je O’Liri, upozoravajući da bi to moglo dovesti do bankrota i preuzimanja pojedinih prevoznika.

Prema njegovim procjenama, takvi pritisci mogli bi da izazovu poskupljenje avio-karata do 20 odsto.

„Vidjećete rast cijena avio-karata naredne godine u Evropi, mislim za 10, 15, možda i 20 odsto. U narednih 12 mjeseci svjedočićemo, rekao bih, najvećem povećanju cijena avio-karata u istoriji Evrope“, rekao je O’Liri na konferenciji za novinare u Briselu, prenosi Gardian (Guardian).

Cijene avionskog goriva naglo porasle

Cijene avionskog goriva snažno su porasle posljednjih mjeseci, jer je rat sa Iranom poremetio snabdijevanje.

Avionsko gorivo čini značajan dio ukupnih troškova avio-kompanija.

Međunarodno udruženje za vazdušni saobraćaj (IATA) ranije je prognoziralo da će cijene avionskog goriva tokom 2026. godine biti 70 odsto više nego prethodne godine.

Procjenjuje se da će prosječna cijena iznositi 152 dolara (114 funti) po barelu, u poređenju sa 90 dolara u 2025. godini, što će znatno smanjiti profit avio-kompanija.

O’Liri je rekao da su Rajaner i mnoge druge evropske avio-kompanije ranije ugovorili cijene za najveći dio svojih potreba za gorivom u 2026. godini, kako bi se zaštitili od tržišnih oscilacija.

Kada je krajem februara počeo sukob sa Iranom, Rajaner je imao ugovorene cijene za 80 odsto potrebnog goriva, i to po cijeni od 67 dolara po barelu.

Međutim, direktor najveće evropske avio-kompanije upozorio je da većina evropskih prevoznika, uključujući Rajaner, nema značajniju zaštitu od rasta cijena nafte od aprila 2027. godine.

„Za narednu godinu nemamo ugovorenu zaštitu cijene za 85 odsto naših potreba za gorivom, a većina ostalih evropskih avio-kompanija nalazi se u sličnoj situaciji“, rekao je O’Liri.

Dodao je da Rajaner za 2027. ima ugovore koji pokrivaju 15 odsto troškova goriva, po cijeni od 85 dolara po barelu, dok su trenutne cijene na spot tržištu približno dvostruko više.

Izidžet smanjuje broj sjedišta kako bi uštedio gorivo

Avio-kompanija Izidžet (EasyJet) saopštila je u julu da su joj godišnji troškovi goriva porasli za 105 miliona funti.

Kompanija je tada navela da je unaprijed ugovorila cijene goriva za 62 odsto svojih potreba u prvoj polovini 2027. godine i 37 odsto u drugoj polovini godine.

U oktobru je Izidžet objavio da će iz zimskog reda letenja ukloniti 700.000 sjedišta kako bi smanjio potrošnju goriva.

Tokom posjete Briselu, O’Liri je najavio da Rajaner ukida 20 linija i više od milion sjedišta iz svoje zimske ponude u Belgiji.

Odluka je uslijedila nakon što je belgijska savezna vlada najavila povećanje takse na avio-saobraćaj sa dva na sedam eura od januara.

Avio-kompanijama prijete bankroti i preuzimanja

O’Liri je posljednji u nizu rukovodilaca avio-kompanija koji upozoravaju na nepovoljne izglede za avio-industriju.

Predstavnici sektora već su upozorili da će pojedini prevoznici teško preživjeti nagli rast cijena goriva.

Istraživanja među putnicima pokazala su da su građani spremni na skuplje avio-karte i da očekuju da će morati više da izdvajaju za putovanja.

Međutim, avio-kompanije ne znaju koliko dugo će potrošači moći da priušte tako visoke cijene karata.