Njemačka poziva na brzi dogovor o budžetu EU nakon Bardelinih izjava

Njemačka je pozvala ostale članice EU da postignu dogovor o dugoročnom budžetu Unije „do kraja godine“ nakon što je lider francuske krajnje desnice Žordan Bardela (Jordan Bardella) zaprijetio da će prepoloviti doprinos svoje zemlje ako dođe na vlast 2027. godine.

Predsjednik stranke Nacionalno okupljanje, koji bi trebalo da bude predsjednički kandidat svoje partije ako zabrana kandidature njegove mentorke Marine Le Pen bude potvrđena u žalbenoj odluci sljedećeg mjeseca, obećao je da će osporiti dugoročni budžet EU i prisiliti preispitivanje funkcionisanja Unije u ekskluzivnom intervjuu za Politiko (Politico) u ponedjeljak.

Izjave Bardele dolaze u trenutku kada su zemlje EU u ključnim pregovorima oko narednog budžeta Unije za period 2028–2034, tzv. Višegodišnjeg finansijskog okvira (MFF).

Visoko rangirani centristi u Evropi izrazili su zabrinutost zbog tvrde anti-EU retorike lidera krajnje desnice, pri čemu je predsjednica Evropske centralne banke (ECB), Kristin Lagard (Christine Lagarde) upozorila na „separatističke ambicije“ ubrzo nakon intervjua, navodi Politiko.

Tokom sastanka ministara EU u Luksemburgu, njemački ministar za Evropu Ginter Krihbaum (Gunther Krichbaum) pozvao se na Bardelin intervju kako bi podržao brzi dogovor o budžetu.

„[Bardella] je jasno rekao da želi prepoloviti Francuski doprinos Evropskoj uniji“, rekao je Krihbaum, član CDU-a stranke desnog centra kancelara Fridriha Merca (Friedrich Merz). „Vidimo šta ovi desničarski populisti žele postići; oni žele uništiti Evropsku uniju … i to znači da smo pod vremenskim pritiskom … moramo pronaći kompromis do kraja ove godine.“

Lider krajnje desnice iz Francuske kritikovao je taj vremenski okvir, nazivajući ga „duboko anti-demokratskim“ u istom intervjuu.

Evropa reaguje

Bardeline izjave navele su centrističke političare da osude Frexit – izlazak Francuske iz EU – prikriveno, jer bi takav zahtjev vjerovatno doveo do ozbiljne krize u Briselu. „Frexit se vratio, ali djelimično skriven“, rekla je Natali Luizou (Nathalie Loiseau), istaknuta saveznica glavnog Bardelinog centrističkog rivala, Eduarda Filipa (Edouard Philippe).

Ubrzo nakon što je intervju objavljen u ponedjeljak, šefica ECB-a Lagard komentarisala je za francuski radio Franceculture:

„Kada ste dio kluba tako fundamentalnog, poštujete pravila. Ne dolazite samo i kažete ‘okrenuću stolove, promijeniću sve’ … Morate razgovarati, slušati jedni druge, naći zajednički jezik, poštovati početnu mapu puta.“

U istom intervjuu, Lagard je odbacila mogućnost vlastite predsjedničke kandidature – o čemu se dugo spekulisalo u Frankfurtu – ali je dodala: „Pažljivo ću pratiti predloge svih stranaka, njihove programe, i ako primijetim da je evropsko ukotvljenje Francuske … ugroženo nesporazumima ili separatističkim ambicijama, jasno ću se oglasiti.“