Kanada uvodi recipročne carine na američku robu, trgovinski rat se zaoštrava

Kanada je danas uzvratila uvođenjem recipročnih carina na američki uvoz vrijedan oko 20 milijardi dolara godišnje, a predstavila je i paket pomoći za kompanije i radnike, odgovarajući na najnovije mjere Vašingtona po principu „dolar za dolar“.

Kontracarine na američku robu stupaju na snagu 8. septembra, a obuhvataju stope od 15, 25 i 50 odsto na oko 700 proizvoda koji se uvoze iz SAD, saopštila je kanadska vlada, prenosi Rojters (Reuters).

Nove carine američkog predsjednika Donalda Trampa od 50 odsto na kanadski uvoz vrijedan 20 milijardi dolara stupile su na snagu u subotu, nakon što su pregovori dvije zemlje propali.

Nova runda uzajamnih carina označava novi pad u odnosima dugogodišnjih saveznika, a Tramp je ranije u utorak zaprijetio i da će jezero Ontario, koje se prostire na teritoriji obje zemlje, preimenovati u „Jezero Amerika“.

„Naše kontracarine po principu dolar za dolar i stopa za stopu, kao i paket podrške vrijedan više milijardi dolara, zaštitiće radnike, poljoprivrednike, porodice i kompanije“, rekao je kanadski ministar finansija Fransoa-Filip Šampanj (François-Philippe Champagne).

Bijela kuća i Kancelarija trgovinskog predstavnika SAD nijesu odmah odgovorili na zahtjev za komentar.

Kanada je uvela carine od 50 odsto na čelik, aluminijum, namještaj i odjeću, carine od 25 odsto na sir, kućne aparate i određene morske proizvode, dok su elektronika i alati oporezovani po stopi od 15 odsto, rekao je kanadski zvaničnik novinarima.

Nove Trampove carine relativno su usko usmjerene i pogađaju oko pet odsto kanadskog izvoza u SAD. Ipak, trgovinski analitičari upozoravaju da bi mogle imati ozbiljne i koncentrisane posljedice po pojedine sektore koji se već suočavaju sa problemima, poput industrije proizvoda od drveta, a naročito proizvođača kuhinjskih elemenata.

Kanadske recipročne carine, obračunate na osnovu trgovinskih podataka iz 2024. godine, obuhvataju robu koja čini gotovo 4,5 odsto ukupnog kanadskog uvoza iz SAD.

Zaštita kandskih kompanija, ali i politički pritisak

Ministarka industrije Melani Džoli (Melanie Joly) rekla je da su kontracarine prvenstveno usmjerene na zaštitu kanadskih kompanija, ali i na stvaranje političkog pritiska uoči američkih međuizbora 3. novembra.

„Moramo da obezbijedimo da konkurenti nemaju bolji pristup kanadskom tržištu od naših sopstvenih proizvoda… i zato trgovci moraju da pokažu da roba dolazi iz Kanade“, rekla je ona.

„Drugo, ciljamo i proizvode koji će pogoditi određene savezne države u SAD. Dakle, promišljeno i strateški vršimo politički pritisak i zato smatramo da je to u ovom trenutku ispravan potez.“

Kanadske carine obuhvatiće i dio gotove hrane, parfeme i proizvode za ličnu njegu, plastiku, drvnu građu, drvnu celulozu i proizvode od papira, tepihe i odjeću.

Na listi su i industrijski proizvodi, uključujući gvožđe i čelik, aluminijum, ručne alate i druge metalne proizvode, mašine i električnu opremu, kao i željezničke lokomotive, motocikle, namještaj i opremu za video-igre, pokazuju vladini dokumenti.

Kanada je predstavila i paket mjera vrijedan 7,5 milijardi kanadskih dolara, koji uključuje podršku malim i srednjim preduzećima, program finansiranja likvidnosti kompanija, kao i pomoć radnicima čija su radna mjesta ugrožena novim carinama.

Razvojna banka Kanade (Business Development Bank of Canada), federalna finansijska institucija, obezbijediće dio podrške pogođenim kompanijama kroz beskamatne kredite u iznosu od 2,5 miliona do pet miliona kanadskih dolara.

Džoli je rekla da kompanije neće morati da počnu sa otplatom kredita tokom prvih 36 mjeseci, što je period koji bi trajao do isteka mandata Trampove administracije.