Tramp pritiska Makrona: Objavio privatnu poruku i zaprijetio carinama na francusko vino
Donald Tramp je objavio privatnu poruku od predsjednika Francuske Emanuela Makrona (Emmanuel Macron) i zaprijetio uvođenjem drastičnih carina na francusko vino i šampanjac, ciljajući saveznika koji se snažno zalaže za oštar odgovor na pokušaje Sjedinjenih Američkih Država da izvrše pritisak na evropsku politiku u vezi s Grenlandom.
Odnosi predsjednika SAD sa Evropom u cjelini ozbiljno su narušeni zbog njegove inicijative da preuzme suverenitet nad arktičkim ostrvom od Danske, članice NATO-a, što je uzdrmalo evropsku industriju i izazvalo potrese na finansijskim tržištima, piše Rojters (Reuters).
Makron je zauzeo tvrđi stav od većine lidera Evropske unije u odgovoru na Trampove prijetnje zbog Grenlanda, pozivajući blok da aktivira najsnažnije trgovinske instrumente protiv SAD-a i šaljući francuske trupe na Grenland kao podršku Danskoj.
Tramp je, takođe, izrazio nezadovoljstvo zbog odbijanja Francuske da se priključi predloženom Odboru za mir, novoj organizaciji koju bi on predvodio. Pariz je upozorio da bi takva inicijativa mogla ugroziti ulogu Ujedinjenih nacija.
Upitan o Makronovom stavu prema Odboru za mir, Tramp je rekao: „Da li je to rekao? Pa, niko ga ne želi jer će vrlo brzo izaći iz politike.“
„Uvešću carine od 200 odsto na njegova vina i šampanjce i onda će se pridružiti – ali ne mora“, dodao je Tramp.
Tramp objavljuje privatnu poruku
Nekoliko sati kasnije, rano jutros, Tramp je na svom nalogu na mreži Truth Social objavio snimak ekrana prepiske sa Makronom.
U toj razmjeni, za koju je izvor blizak Makronu potvrdio da je autentična, francuski predsjednik poručuje Trampu: „Ne razumijem šta radite po pitanju Grenlanda“, te predlaže održavanje sastanka G7 uz poziv Rusiji i drugim akterima.
Makron, obraćajući se Trampu kao „prijatelju“, naveo je i da je „u potpunosti saglasan“ s njim kada je riječ o Siriji, kao i da zajedno mogu učiniti „velike stvari po pitanju Irana“. Ni Tramp ni francuski izvor nijesu naveli datum razmjene poruka.
Bez sastanka Tramp–Makron u Davosu
Makron danas boravi u Davosu, gdje učestvuje na Svjetskom ekonomskom forumu, nakon čega je planiran povratak u Pariz iste večeri. Iz Jelisejske palate je saopšteno da nema planova za produženje boravka do srijede, kada Tramp stiže u švajcarsko planinsko odmaralište.
Spor između Trampa i evropskih saveznika prijeti da ozbiljno uzdrma NATO savez, koji je decenijama bio stub zapadne bezbjednosti.
Hitan samit EU
Tramp je u subotu obećao da će od 1. februara uvesti talas sve većih carina protiv više evropskih saveznika, uključujući Francusku, sve dok SAD ne dobije mogućnost da preuzme Grenland – potez koji su ključne članice EU ocijenile kao ucjenu.
Kao odgovor, lideri Evropske unije odlučili su tokom vikenda da se u četvrtak uveče u Briselu održi hitan samit posvećen Grenlandu.
Ljudi bliski Makronu navode da ga Tramp posebno targetira jer se zalaže za demokratske principe.
„Kada predvodite otpor, postajete meta“, rekao je za Rojters Pjer-Aleksandar Langlad (Pieyre-Alexandre Langlade), poslanik iz Makronovog političkog tabora, koji je u tom trenutku putovao na Grenland kao dio parlamentarne delegacije u znak solidarnosti s Danskom.
Makron, koji će napustiti funkciju sredinom 2027. godine, predsjednik je Francuske od 2017. Njegov odnos s Trampom imao je uspone i padove još od Trampovog prvog mandata, uz smjenjivanje laskanja i oštrije retorike.
Francuski zvaničnici godinama brane Makronov pristup direktne komunikacije s Trampom, navodeći da njih dvojica često imaju neformalne razgovore i razmjenjuju poruke van zvaničnih diplomatskih kanala.
Tokom vikenda, izvor blizak Makronu rekao je da se on zalaže za aktiviranje Instrumenta protiv prinude, snažnog trgovinskog mehanizma EU koji bi mogao ograničiti pristup javnim tenderima ili uvesti restrikcije u sektoru usluga, oblasti u kojoj SAD ostvaruju suficit u trgovini s EU.
Evropske zemlje, takođe, razmatraju sopstveni paket carina u vrijednosti od 93 milijarde eura kao odgovor na američke prijetnje povećanjem carina zbog Grenlanda.