Koliko nafte dolazi iz država pogođenih sukobom na Bliskom istoku
Među državama koje su pogođene sukobom na Bliskom istoku, Iran je najveći proizvođač nafte.
Nakon subotnjih američko-izraelskih napada na Iran, iranske snage izvele su više odmazdnih napada. Izrael je bio meta više talasa raketnih napada i napada dronovima, a napadnuti su i američka flota i vojne baze u Bahreinu. Iran tvrdi da su takođe uspješno bombardovali američke baze u kurdskoj regiji Iraka. Eksplozije su odjeknule i u Dubaiju i Dohi, a o napadima se izvještava i iz Kuvajta i Omana.
Ako bi se sukob dodatno zaoštrio, analitičari smatraju da bi Iran mogao da se odluči i za napade na energetsku infrastrukturu susjednih država. To bi moglo dovesti do značajnog rasta cijena nafte i izazvati potrese u svjetskoj ekonomiji.
Prema podacima iz godišnjeg statističkog pregleda BP Energy Institute, među državama pogođenim sukobom najveći proizvođač nafte je upravo Iran. Tokom 2024. godine proizvodio je više od pet miliona barela sirove nafte dnevno, što predstavlja 5,2 odsto svjetske proizvodnje. Time je Iran peti najveći proizvođač nafte u svijetu.
Podaci o tome koliko nafte proizvode pojedine države pogođene sukobom prikupljeni su u tabeli ispod.
Proizvodnja nafte po pojedinim državama
| Država | Proizvodnja (barela/dan) | Udio u svjetskoj proizvodnji (u procentima) |
|---|---|---|
| Iran | 5.062.000 | 5,2 |
| Irak | 4.398.000 | 4,5 |
| Ujedinjeni Arapski Emirati | 4.006.000 | 4,1 |
| Kuvajt | 2.719.000 | 2,8 |
| Katar | 1.806.000 | 1,9 |
| Oman | 993.000 | 1,0 |
| Bahrein | 186.982* | 0,2 |
| Izrael | 23.674* | 0,02 |
Izvor: BP Energy Institute, EIA
Iran se odlučio i za zatvaranje Hormuškog moreuza, jedne od ključnih ruta za svjetsku trgovinu naftom i gasom. Iranska Revolucionarna garda saopštila je u subotu da je Hormuški moreuz zbog napada opasan i počela brodovima da šalje upozorenja da ne smiju da uplove kroz njega. Podaci o praćenju brodova platforme MarineTraffic pokazuju da je saobraćaj kroz moreuz smanjen za oko 70 odsto.
Ko su najveći proizvođači nafte
Svjetska proizvodnja nafte je 2024. dostigla oko 97 miliona barela dnevno. Najveći proizvođač nafte na svijetu su Sjedinjene Američke Države, koje su u 2024. u prosjeku proizvodile 20,1 milion barela sirove nafte dnevno – nešto više od jedne petine svjetske proizvodnje.
Slijedi Saudijska Arabija, koja je proizvodila 10,9 miliona barela dnevno i činila 11,2 odsto svjetske proizvodnje, a odmah iza nje je Ruska Federacija sa 10,8 miliona barela dnevno (11,1 odsto), navodi se u izvještaju BP Energy Instituta.
Kaja Stepančić, Forbes Slovenija