Većina anketiranih milionera smatra da Tramp šteti globalnoj ekonomskoj stabilnosti
Više od 400 milionera poziva svjetske lidere da povećaju poreze za ultrabogate. Nova anketa pokazuje da većina milionera u zemljama G20 podržava regulaciju ekstremnog bogatstva i izražava zabrinutost zbog uloge koju bogati pojedinci, uključujući predsjednika SAD Donalda Trampa (Donald Trump), imaju u globalnoj politici.
Stotine poznatih imena potpisale su otvoreno pismo kojim se svjetski lideri – od kojih su se mnogi ove sedmice okupili na Svjetskom ekonomskom forumu u Švajcarskoj – pozivaju da „oporezuju superbogate“ kako bi se smanjio njihov uticaj u politici.
Pismo je dio šire kampanje za uvođenje poreza na bogatstvo koju vodi neprofitna organizacija Pejtriotik Milioners (Patriotic Millionaires). Ona je juče objavila i rezultate onlajn ankete poslate hiljadama milionera iz zemalja G20, uključujući Sjedinjene Američke Države.
Šta kažu milioneri
Pismo, koje su potpisali nasljednici Diznija (Disney) Abigejl (Abigail) i Tim Dizni (Tim Disney), glumci Brajan Koks (Brian Cox) i Mark Rafalo (Mark Ruffalo), muzičar Brajan Ino (Brian Eno) i drugi, tvrdi da će povećanje poreza za najbogatije u svijetu omogućiti da „svi ljudi… povrate moć od onih koji su je prisvojili, povrate naše demokratije od onih koji ih zloupotrebljavaju… (i) povrate naše zajedničko bogatstvo“.
Anketa, koju je sprovela britanska agencija za istraživanje tržišta Survation, pokazala je da 63 odsto od 3.900 anketiranih milionera iz zemalja G20 smatra da ekstremno bogatstvo predstavlja prijetnju demokratiji.
Više od tri četvrtine ispitanika (77 odsto) reklo je da izuzetno bogati ljudi mogu da kupuju politički uticaj. Još veći procenat (81 odsto) smatra da novac obezbjeđuje pristup političarima.
Gotovo svi ispitanici (82 odsto) smatraju da bi trebalo da postoji ograničenje iznosa koji političari i političke partije mogu da primaju od pojedinaca. Samo 17 odsto reklo je da bi se protivilo oporezivanju bogatih radi finansiranja javnih usluga i rješavanja krize troškova života.
Šest od deset ispitanika navelo je da je Tramp, koji je milijarder, imao negativan uticaj i na globalnu ekonomsku stabilnost i na pristupačnost života za obične ljude otkako je stupio na dužnost prošlog januara.
Superbogati predugo pobjeđuju
„Superbogati pobjeđuju već predugo – sada je vrijeme da svi ostali počnu da pobjeđuju“, naveo je Ino u saopštenju. „Želimo nazad našu sigurnost, naše zajednice, bogatstvo naših država. I želimo nazad naše demokratije. Vrijeme je da se oporezuju superbogati“.
Iako podaci UBS-a iz perioda prije izbora 2024. godine ukazuju da je blaga većina američkih milionera davala prednost potpredsjednici Kamali Haris (Kamala Harris) u odnosu na Trampa, milijarderi su se uglavnom okupili iza Trampa i Republikanske stranke. Ultrabogati pojedinci u SAD masovno su ulagali novac u njegovu kampanju.
Više od 80 odsto savezne potrošnje za kampanje koju je uložilo 100 najbogatijih Amerikanaca tokom 2024. godine otišlo je republikancima, izvijestio je Vašington Post (The Washington Post). Tramp je od 100 najbogatijih Amerikanaca prikupio 15 puta više sredstava nego tokom svoje prve predsjedničke kampanje.
Tokom predsjedničkog mandata nastavio je da se udvara superbogatima i u svoj kabinet uključio više milijardera, među kojima su ministar trgovine Hauard Latnik (Howard Lutnick) i ministarka obrazovanja Linda Mekman (Linda McMahon).
Tramp pogodovao i sebi
Oko 33 odsto anketiranih milionera iz zemalja G20 smatra da je Trampovo predsjednikovanje koristilo njihovim ličnim finansijama. Predsjednik je od stupanja na dužnost usvojio više zakona i odredbi koje idu u korist superbogatima, uključujući akt kojim je povećan izuzetak od poreza na nasljeđe i smanjenje poreza za međunarodno poslovanje.
Tramp je „koristio funkciju predsjednika“ da uveća svoje lično bogatstvo za najmanje 1,4 milijarde dolara, izvijestio je nedavno Njujork Tajms (The New York Times). Taj iznos, za koji list navodi da je potcijenjen, uključuje najmanje 867 miliona dolara kroz različite kriptovalute, 90 miliona dolara kroz nagodbe sa tehnološkim i medijskim kompanijama, 23 miliona dolara od licenciranja svog imena u inostranstvu nakon ponovnog izbora, kao i 28 miliona dolara od Amazonovog dokumentarca o Melaniji Tramp (Melania Trump).
Veliki jaz
Pozivi da se riješi problem nejednakosti u bogatstvu rastu već decenijama. Nedavno su dodatno pojačani sve brojnijim dokazima o ubrzanom rastu jaza u bogatstvu.
Izvještaj organizacije Oxfam pokazao je da je bogatstvo milijardera u 2025. godini poraslo više od 16 odsto – što je stopa tri puta veća od prosjeka u prethodnih pet godina.
Od 2020. godine bogatstvo milijardera povećano je 81 odsto, navodi se u izvještaju. Ukupno bogatstvo milijardera poraslo je na 2,5 biliona dolara u posljednjih godinu . Taj iznos jednak je ukupnom bogatstvu najsiromašnijih 4,1 milijarde ljudi na svijetu, prema Oxfamu.
Baza podataka o svjetskoj nejednakosti navodi da u gotovo svim zemljama najbogatijih 10 odsto stanovništva posjeduje više od 50 odsto ličnog bogatstva. Sjedinjene Američke Države nalaze se pri samom vrhu liste zemalja sa najnepravednijom raspodjelom bogatstva.
Mary Whitfill Roeloffs, Forbes
Majority Of Surveyed Millionaires Think Trump Is Damaging Global Economic Stability