Tesla izgubila krunu: BYD sada najveći proizvođač EV

Tesla je prepustila poziciju najvećeg svjetskog proizvođača električnih vozila kineskom BYD-u, nakon što joj je godišnja prodaja pala drugu godinu zaredom, pod pritiskom rastuće konkurencije, isteka američkih poreskih olakšica i negativnih reakcija dijela potrošača na brend.

Uz rast globalne prodaje električnih vozila od 28 odsto prošle godine, BYD je prvi put na godišnjem nivou nadmašio Teslu, zahvaljujući snažnom rastu u Evropi, gdje je kineski proizvođač dodatno povećao prednost u odnosu na američkog rivala, piše Rojters (Reuters).

Tesla, čija je prodaja u 2025. pala oko 8,6 odsto, suočava se s intenzivnom konkurencijom, naročito u Evropi, što otvara pitanje njene sposobnosti da ponovo oživi osnovni automobilski biznis dok izvršni direktor Ilon Mask (Elon Musk) kompaniju usmjerava ka razvoju robotaksija i humanoidnih robota.

Akcije Tesle pale su oko dva odsto u popodnevnom trgovanju.

„Investitori su toliko fokusirani na Teslinu budućnost da ignorišu broj isporučenih vozila. Sve se vrti oko Optimusa, robotaksija i fizičke vještačke inteligencije“, rekao je Denis Dik (Dennis Dick), trgovac u kompaniji Triple D Trading, koja posjeduje Tesline akcije.

Kraj poreskih olakšica u SAD dodatno pogađa Teslu

Podaci Tesle za četvrti kvartal dolaze nakon što su isporuke u trećem tromjesečju bile podstaknute žurbom kupaca da obezbijede federalni poreski kredit od 7.500 dolara, nakon što je administracija predsjednika Donalda Trampa (Donald Trump) u septembru odlučila da ukine tu olakšicu.

U Sjedinjenim Američkim Državama električna vozila činila su 6,2 odsto maloprodaje novih automobila u tom kvartalu, što je pad od 3,6 procentnih poena u odnosu na godinu ranije, dok su prosječne cijene porasle za gotovo 6.000 dolara, na 53.300 dolara, prema podacima J.D. Powera.

Tesla je saopštila da je u periodu od oktobra do decembra isporučila 418.227 vozila, što je pad od 15,6 odsto u odnosu na 495.570 vozila u istom periodu prethodne godine. Analitičari su očekivali 434.487 isporuka, odnosno pad od 12,3 odsto, prema podacima Visible Alpha.

Na godišnjem nivou, Tesla je u 2025. isporučila 1,64 miliona vozila, u poređenju sa 1,79 miliona u 2024. godini. Analitičari koje je anketirao Visible Alpha očekivali su isporuke od oko 1,65 miliona vozila.

Pad isporuka nije bio veliko iznenađenje, s obzirom na to da je tržište već uračunalo slabiju tražnju nakon isteka američkih poreskih olakšica za električna vozila, rekao je Set Goldstajn (Seth Goldstein), viši analitičar za akcije u Morningstaru.

Istovremeno, Tesla je saopštila da je instalirala 14,2 gigavat-sata (GWh) sistema za skladištenje energije, što predstavlja rekordni nivo. Kompanija će rezultate za četvrti kvartal objaviti 28. januara.

Pojačana konkurencija u Sjevernoj Americi i Evropi

Rastuća konkurencija kineskih i evropskih proizvođača, poput BYD-a, Folksvagena (Volkswagena) i BMW-a, negativno je uticala na Teslin prodajni zamah.

Registracije Teslinih vozila pale su u većem dijelu Evrope u decembru, ali su snažno porasle u Norveškoj, gdje su rekordne prodaje bile u suprotnosti sa padom tržišnog udjela u ostatku regiona tokom 2025. godine.

BYD je saopštio da je prodaja van Kine u 2025. dostigla rekordnih milion vozila, što predstavlja rast od oko 150 odsto u odnosu na 2024. Kompanija je navela da joj je cilj da u 2026. proda do 1,6 miliona vozila izvan Kine, iako nije objavila ukupni prodajni cilj.

Tesla je u oktobru lansirala pojednostavljene „Standard“ verzije modela Y i Modela 3, sa cijenama oko 5.000 dolara nižim od prethodnih osnovnih verzija, u pokušaju da odbrani obim prodaje nakon gubitka poreskih olakšica i privuče kupce u Evropi koji traže povoljnije opcije.

Ovaj potez razočarao je dio investitora, koji su očekivali veće sniženje cijena ili potpuno novi masovni model.

Iako su isporuke vozila oslabile, Tesline akcije su u 2025. porasle oko 11,4 odsto, dodatno uvećavši bogatstvo Ilona Maska.