Sagrada Familija završena poslije 144 godine: Gaudi može da počiva u miru

Bazilika Sagrada Familija u Barseloni, jedan od najambicioznijih arhitektonskih projekata u modernoj istoriji, dostigla je prekretnicu za koju su mnogi vjerovali da je nikada neće doživjeti. Poslije 144 godine mukotrpnih izazova tokom izgradnje, kultna crkva koju je projektovao Antoni Gaudi zvanično je završena.

Kao u izuzetno složenoj slagalici, posljednji dio ovog arhitektonskog čuda, monumentalni krst težak oko 100 tona, postavljen na vrh Kule Isusa Hrista sada je na svom mjestu. Time je ova španska modernistička crkva postala najviša u svijetu. Visoka je 172,5 metara (566 stopa) i njenim završetkom okončan je jedan od najdugotrajnijih građevinskih poduhvata u istoriji arhitekture.

Postavljen iznad centralnog broda crkve i visok približno koliko i zgrada od pet spratova, krst je proizveden u Njemačkoj. Potom je dopremljen u Španiju u više djelova, nakon čega je sastavljen na samoj lokaciji.

Kulu Isusa Hrista okružuje još 17 kula posvećenih Dvanaestorici apostola, četvorici jevanđelista i Bogorodici (Djevici Mariji).

Sagrada Familija: Arhitektonsko čudo

Svečano otvaranje, kojem je prisustvovao Papa Lav XIV, poklopilo se sa stogodišnjicom smrti Gaudija. Ceremonija je uključivala svečanu misu i papin blagoslov monumentalnog keramičkog krsta koji kruniše projekat koji je postao jedno od najprepoznatljivijih vjerskih i arhitektonskih obilježja u svijetu.

Neizbježno, papin blagoslov kule bio je obilježen vjerskim zanosom i divljenjem prema ovom arhitektonskom čudu. Ipak, protekao je u sjenci građanskih protesta protiv prekomjernog turizma u Barseloni, visokih kirija i nedostatka pristupačnog stanovanja.

Gaudi sada može da počiva u miru

Iako je preostalo još nekoliko godina dekorativnih i nestrukturalnih radova, završetak Kule Isusa Hrista predstavlja zvaničan završetak bazilike i ostvarenje prvobitne Gaudijeve vizije. Njegov tvorac sada, simbolično rečeno, može da „počiva u miru“.

Gaudi je znao da neće doživjeti završetak svog remek-djela, ali je, kako je napisao časopis Beaux Arts, nakon njegove smrti „nastavio da živi, tiho radeći u mislima arhitekata koji su ga naslijedili“. Kroz generacije projektanata i majstora koji su nastavili izgradnju bazilike nastojeći da ostanu vjerni njegovim idejama.

„Vjerujemo da smo se veoma približili njegovim planovima za spoljašnji izgled građevine“, rekao je za CNN Mauricio Kortes (Mauricio Cortés), meksički arhitekta zadužen za projekat. „Kada je riječ o unutrašnjosti, pošto je nije detaljno definisao, postoji više prostora za tumačenje.“

Kamena šuma puna boja

Inspirisana prirodom, Sagrada Familija i dalje je jedinstvena među crkvama širom svijeta. Gaudi je zamislio baziliku kao kamenu šumu, sa razgranatim stubovima koji podsjećaju na stabla drveća i svodovima oblikovanim poput organskih grana, osmišljenim da dočaraju krošnju živog šumskog svijeta. Posjetioci koji zakorače u unutrašnjost ulaze u prostor koji djeluje prirodno, dinamično i puno života.

Širom građevine, živopisna keramika, šareni vitraži, biblijske scene isklesane u kamenu i zvonici prekriveni mozaicima prikazuju Gaudijev prepoznatljiv spoj vjere, geometrije i prirodnih oblika.

Rezultat je arhitektonsko remek-djelo koje i dalje privlači milione posjetilaca svake godine.

Sagrada Familija: Mistična opsesija

Za Gaudija Sagrada Familija postala je životna misija, gotovo mistična opsesija. Vremenom se čak preselio na gradilište i u potpunosti posvetio projektu. Osmišljavao je sve, od konstrukcije građevine do namještaja, skulptura i dekorativnih elemenata.

Svjestan da nikada neće doživeti završetak crkve, Gaudi je čuveno rekao: „Moj klijent ne žuri“, misleći na Boga.

Njegovo predviđanje pokazalo se tačnim. Tragično je stradao u junu 1926, nakon što ga je udario tramvaj dok je pješačio ka crkvi. Zbog svog skromnog izgleda u prvi mah je zamijenjen za siromaha i prebačen u javnu bolnicu, gdje je nekoliko dana kasnije preminuo.

Nakon njegove smrti, izgradnja je više puta odlagana zbog nedostatka finansijskih sredstava, političkih previranja i razaranja tokom Španskog građanskog rata, kada su uništeni mnogi njegovi originalni nacrti i modeli.

Sada, više od jednog vijeka kasnije, završetak monumentalnog krsta na vrhu Kule Isusa Hrista i njegovo svečano otvaranje tokom godine u kojoj se obilježava stogodišnjica Gaudijeve smrti predstavljaju snažan simbol trajnog nasljeđa ovog arhitekte.

Za njegove poštovaoce širom svijeta, ovaj trenutak potvrđuje ugled koji ga prati generacijama: Sagrada Familija Antonija Gaudija, „Božjeg arhitekte“.

Cecilia Rodriguez, saradnica Forbesa

Barcelona’s Sagrada Familia, Completed After 144 Years, Celebrates Gaudí’s Centenary