Cijene dostižu rekordne nivoe širom grupe timova čija je ukupna vrijednost 353 milijarde dolara. Jedan dobro poznati sportski brend ponovo zauzima prvo mjesto na rang-listi sa vrijednošću od 13 milijardi dolara.
Prije šest godina, najvrijedniji sportski tim u svijetu vrijedio je pet milijardi dolara. Danas ta brojka ne bi bila dovoljna ni da uđe među prvih 50.
Dalas Kaubojs (Dallas Cowboys) i dalje su broj 1, kao i svake godine od 2016. Ali, danas se procjenjuje na stratosferskih 13 milijardi dolara. I ne nedostaje podataka koji ilustruju spektakularan rast vrijednosti sportskih timova posljednjih godina.
Zajedno, 50 najvrijednijih timova vrijedi više od 353 milijardi dolara, odnosno u prosjeku 7,1 milijardu po timu. To je rast od 22% u odnosu na 2024. i više nego duplo u odnosu na prije samo četiri godine. Osam franšiza među prvih 50 zabilježilo je međugodišnji rast od najmanje 30%, a u taj broj nisu uključeni Ferrari i Mercedes iz Formule 1. Njihova vrijednost od 2023. porasla je 58%, ali ih Forbes prošle godine nije procjenjivao.
Foto: Raymond Carlin III-Imagn Images via Reuters
Ko je u vrhu
Na vrhu liste, godinu dana nakon što su Kaubojsi osnovali „klub od 10 milijardi dolara“, pojavila su se četiri nova člana. To su Golden Stejt Voriors (Golden State Warriors), procijenjeni na 11 milijardi dolara, zatim Los Anđeles Rems (Los Angeles Rams) (10,5 milijardi), Njujork Džajants (New York Giants) (10,1 milijardu) i Los Anđeles Lejkers (Los Angeles Lakers) (10 milijardi). A Njujork Niks (New York Knicks) već kuca na vrata, kao šesti najvrijedniji tim u svijetu sa 9,75 milijardi dolara.
Uopšte gledano, vrtoglavi rast vrijednosti sportskih timova tokom posljednje dvije decenije rezultat je naglog povećanja prihoda od medijskih prava. Tako je, na primjer, NBA prošle godine potpisala 11-godišnje ugovore o prenosima sa ABC/ESPN-om, NBC/Pikokom (NBC/Peacock) i Amazon Prajm Videom (Amazon Prime Video), u vrijednosti od navodno 76 milijardi dolara. Odnosno, u prosjeku 6,9 milijardi godišnje, oko četiri milijardi dolara više godišnje nego po starim ugovorima. Godinu dana ranije, NFL je pristao na paket koji garantuje najmanje 125,5 milijardi dolara do 2033.
NFL i NBA kolo vode
Sa većom raspodjelom novca iz liga i uz to što timovi ostvaruju velike finansijske dobitke kroz sponzorstva i premium sjedišta – NBA i NFL franšize zabilježile su rast prosječnih prihoda od 141%, odnosno 91% tokom posljednje decenije, na procijenjenih 417 miliona i 662 miliona dolara. A pošto se sportski timovi uglavnom vrednuju kroz multiplikatore prihoda, dodatni novac direktno podiže prodajne cijene.
Istovremeno, vrijednosti sportskih timova nisu uvijek zasnovane isključivo na ekonomiji. Svaka naredna prodaja nekog kluba često postaje reper za cijelu ligu, potencijalno resetujući tržište. U možda najočiglednijem primjeru, milijarder Stiv Balmer (Steve Ballmer) kupio je Los Anđeles Klipers (Los Angeles Clippers) 2014. godine za dvije milijarde dolara. I to nakon skandala u koji je bio uključen tadašnji vlasnik Donald Sterling. Godinu ranije, Forbes je procjenjivao Klipers na 575 miliona dolara, dok je prosječna vrijednost NBA tima iznosila 634 miliona, odnosno oko 4,2 puta prihod iz prethodne sezone. Već godinu dana poslije te transakcije, prosjek Forbes skočio je na 1,2 milijarde dolara, uz multiplikator prihoda od 7,2. (Danas ti pokazatelji iznose 5,4 milijarde dolara i 12,9 puta).
Teško je zamisliti da će neka druga kupovina tima imati toliki uticaj. Ali, prodaje većinskih udjela ove godine u Lejkersu i Boston Seltiksu (Boston Celtics), kao i manjinski poslovi koji uključuju Džajants i tim Mercedesa u Formuli 1, već podižu procjene vrijednosti.
Evropski fudbalski klubovi
Ipak, iako vrijednosti širom sportskog svijeta stabilno rastu, neke lige i timovi imaju daleko veću korist od drugih. Dok je vrijednost 32 NFL franšize ove godine porasla 25%, 20 najvrijednijih evropskih fudbalskih klubova povećalo je vrijednost za svega 5%. Suočeni su sa problemima poput stagnacije prihoda od TV prava, rasta troškova i velikog duga. Tokom posljednje tri godine, otkako su se navijači vratili na stadione i u hale nakon pandemije kovida 19, NBA prednjači, sa prosječnom vrijednošću tima većom 87%. MLB i evropski fudbal su gotovo izjednačeni sa rastom od 25% i 24%.
Zbog te razlike, fudbal sada čini samo četiri od 50 najvrijednijih timova u svijetu. Dva kluba iz španske La Lige i dva iz engleske Premijer lige. To je pad u odnosu na po sedam u svakoj od prethodne dvije godine. Engleski Mančester Siti (Manchester City), njemački Bajern Minhen (Bayern Munich) i francuski Pari Sen-Žermen (Paris Saint-Germain) ispali sa liste.
Foto: Reuters/Angelika Warmuth
MLB je takođe sveden na samo dva predstavnika, nakon što su Boston Red Soks (Boston Red Sox) ispali iz top 50. Hokejaška liga, gdje Toronto Mejpl Lifs (Toronto Maple Leafs) prednjače sa 4,4 milijarde dolara, i MLS, gdje je LAFC na prvom mjestu sa 1,25 milijardi dolara, spadaju među muške profesionalne lige koje ove godine nisu uspjele da se probiju na listu. Nije bilo ni franšiza iz ženskog sporta, gdje je najvrijedniji klub ove godine bio Njujork Liberti (New York Liberty) iz WNBA, sa 400 miliona dolara.
U međuvremenu, Formula 1 se vraća na listu poslije jednogodišnje pauze. Sa Ferrarijem i Mercedesom, od kojih se svaki sada procjenjuje na najmanje šest milijardi dolara. A NBA ima čak 12 timova na listi drugu godinu zaredom, pri čemu je Majami Hit (Miami Heat) ušao umjesto Dalas Maveriksa (Dallas Mavericks).
Ipak, nijedna liga ne može da se poredi sa NFL-om, koji ima čak 30 od svoja 32 tima među prvih 50. Izuzetak su samo Nju Orleans Sejnts (New Orleans Saints) sa 5,3 milijarde dolara i Sinsinati Bengals (Cincinnati Bengals) sa 5,25 milijardi.
A ako je profesionalni američki fudbal finansijski teretni voz, onda su Kaubojs njegova lokomotiva. Prošle sezone njihov prihod premašio je 1,2 milijarde dolara.
Najbliži rival je Real Madrid iz La Lige. Uzgred, to je posljednji klub koji je bio ispred Kaubojsa na listi vrijednosti, prije 10 godina, kada su „Los Blankos“ vrijedjeli 3,26 milijardi dolara, a Dalas 3,2 milijarde. Danas je, naravno, Real Madrid vrijedan jedva nešto više od polovine Kaubojsa, sa 6,75 milijardi dolara.
S obzirom na pravac u kojem se kreću cijene timova, 2015. godina danas djeluje kao era kožnih kaciga.
